تبلیغات گسترده داروها، شیرخشک و مکملهای غذایی بدون مجوز رسمی در فضای مجازی و ماهواره، این روزها به یک نگرانکنندهترین چالش سلامت عمومی تبدیل شده است. سازمان غذا و دارو با استناد به قوانین ملی و استانداردهای جهانی، نسبت به پیامدهای مصرف این اقلام غیرمجاز هشدار میدهد و تأکید میکند که تنها از کانالهای رسمی مانند داروخانههای معتبر میتوان برای تهیه دارو و مکمل اقدام کرد.
روند افزایشی تبلیغات غیرمجاز
در سالهای اخیر، رشد بازار مکملهای غذایی در ایران با میانگین سالانه ۱۵ تا ۲۰ درصد همراه بوده است؛ اما بخشی از این حجم، به محصولاتی اختصاص دارد که نه تولیدکنندهای آنها را در سامانه «تیتک» سازمان غذا و دارو ثبت کرده و نه مجوز مؤسسه استاندارد را دریافت نمودهاند. برخی تبلیغات طوری طراحی میشوند که ادعای «کاهش وزن سریع»، «درمان بیماریهای مزمن» یا «تقویت فوقالعاده سیستم ایمنی» را مطرح میکنند، در حالی که:
هشدار نسبت به خطرات تبلیغ محصولات سلامت
مصرف بدون نسخه شیرخشک و دارو میتواند منجر به بروز حساسیتهای شدید و مسمومیتهای گوارشی شود.
مکملهای تقلبی ممکن است حاوی فلزات سنگین یا ترکیبات ممنوعه باشند و سلامت کبد و کلیه را با خطر جدی مواجه کنند.
پیامدهای سلامت و اقتصادی
مطالعات مختلف، از جمله گزارش سازمان جهانی بهداشت (WHO)، نشان داده است که مصرف خودسرانه داروهای آنتیبیوتیک ظرف پنج سال، خطر مقاومت میکروبی را تا ۳۰ درصد افزایش میدهد. از سوی دیگر، هزینههای درمان عوارض ناشی از مکملهای تقلبی – مانند نارسایی کبد یا واکنشهای آلرژیک – برای خانوارها و نظام سلامت بهمراتب بیش از قیمت خرید اولیه آنها خواهد بود.
راهکارهای مقابله و پیشگیری
برای کاهش اثرات منفی تبلیغات غیرمجاز و تضمین ایمنی مردم، لازم است:
نظارت مستمر و برخورد قضایی با منتشرکنندگان آگهیهای غیرمجاز در شبکههای اجتماعی و ماهواره
ارتقای آگاهی عمومی از طریق کمپینهای «شناسهدار خرید کنید» و ارائه فهرست لحظهای اقلام مجاز در وبسایت رسمی سازمان غذا و دارو
همزمان، مصرفکنندگان باید همواره به برچسبهای تاییدیه — شامل نشان تیتک و شماره پروانه مؤسسه استاندارد — توجه کنند و در صورت مشاهده تبلیغ محصول بدون این علائم، به سامانه ۱۹۰ یا پورتال سازمان غذا و دارو گزارش دهند تا چرخه قاچاق و تقلب در بازار دارویی متوقف شود.
# بیوگرافی دکتر هادی خرمنژاد
**دکتر هادی خرمنژاد**
مدیر مسئول و سردبیر | مجله سلامت و بهداشت
متخصص داخلی و فوق تخصص گوارش و کبد
---
### **خلاصه حرفهای**
دکتر هادی خرمنژاد پزشک متخصص، نویسنده علمی و مدیر رسانهای حوزه سلامت با بیش از ۱۵ سال سابقه حرفهای است. ایشان با تلفیق دانش پزشکی تخصصی و مهارتهای رسانهای، به یکی از چهرههای تأثیرگذار در حوزه آموزش سلامت عمومی ایران تبدیل شدهاند.
### **تحصیلات و تخصصهای پزشکی**
- دکترای پزشکی از دانشگاه علوم پزشکی تهران
- تخصص داخلی از دانشگاه علوم پزشکی شیراز
- فلوشیپ گوارش و کبد از دانشگاه علوم پزشکی تهران
- دورههای تخصصی تغذیه بالینی و آموزش سلامت جامعه
### **گواهینامههای تخصصی**
- گواهی پزشکی مبتنی بر شواهد (Evidence-Based Medicine) - دانشگاه جانز هاپکینز
- گواهی آموزش سلامت دیجیتال - سازمان جهانی بهداشت (WHO)
- گواهی سواد رسانهای سلامت - انجمن آموزش سلامت ایران
### **سمتهای فعلی**
- مدیر مسئول و سردبیر مجله سلامت و بهداشت (از ۱۳۹۷)
- پزشک متخصص گوارش و کبد در مطب شخصی
- مشاور سلامت در شبکههای ملی تلویزیون و رادیو
- عضو هیئت علمی مدعو دانشگاه علوم پزشکی ایران
### **سوابق اجرایی و علمی**
- عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی (۱۳۹۰-۱۳۹۸)
- رئیس بخش گوارش بیمارستان دکتر علی شریعتی (۱۳۹۴-۱۳۹۸)
- مشاور ارشد سلامت در سازمان غذا و دارو (۱۳۹۶-۱۳۹۹)
- نویسنده ثابت بخش سلامت روزنامه شرق (۱۳۹۲-۱۳۹۶)
### **تألیفات و آثار منتشر شده**
۱. **"سلامت دیجیتال: راهنمای عملی برای جامعه"** - انتشارات تیمورزاده
۲. **"بیماریهای گوارشی: پیشگیری و درمان"** - انتشارات ارجمند
۳. **"سواد سلامت: از تئوری تا عمل"** - انتشارات علوم پزشکی
۴. ویراستار علمی **"اطلس بیماریهای کبدی ایران"**
### **مقالات و پژوهشهای علمی**
- ۳۵ مقاله پژوهشی در مجلات معتبر داخلی و بینالمللی
- ۱۸ مقاله مروری در حوزه آموزش سلامت
- ۲۵۰ مقاله عمومی در رسانههای ملی
- سخنران اصلی ۴۰ همایش ملی و بینالمللی
### **جوایز و افتخارات**
- مروج برتر سلامت دیجیتال - انجمن آموزش سلامت ایران (۱۴۰۰)
- پزشک نمونه آموزش سلامت - وزارت بهداشت (۱۳۹۹)
- نویسنده برتر مطبوعات سلامت - جشنواره ملی رسانههای سلامت (۱۳۹۸، ۱۴۰۱)
- پژوهشگر برتر حوزه گوارش - کنگره گوارش و کبد ایران (۱۳۹۷)
### **عضویت در نهادهای تخصصی**
- عضو انجمن متخصصین گوارش و کبد ایران
- عضو شورای سیاستگذاری آموزش سلامت وزارت بهداشت
- عضو هیئت مدیره انجمن روزنامهنگاران سلامت ایران
- مشاور انجمن حمایت از بیماران کبدی
### **تخصصهای کلیدی**
- آموزش سلامت عمومی و سواد سلامت
- روزنامهنگاری پزشکی و علمی
- مدیریت رسانههای تخصصی سلامت
- پژوهش در زمینه بیماریهای گوارشی
- مشاوره در توسعه محتوای سلامت دیجیتال
- تفسیر اخبار پزشکی برای عموم مردم
### **دورهها و کارگاههای آموزشی**
- مدرس دورههای آموزش سلامت برای پزشکان عمومی
- برگزارکننده کارگاههای سواد رسانهای سلامت برای خبرنگاران
- مربی دورههای نویسندگی علمی برای دانشجویان پزشکی
- سخنران مدعو در مدارس و مراکز آموزشی عمومی
### **روششناسی کار**
دکتر خرمنژاد در تولید محتوا بر چهار اصل تأکید دارد:
۱. **دقت علمی**: استناد به منابع معتبر و بهروز پزشکی
۲. **شفافیت**: بیان واضح محدودیتهای دانش پزشکی
۳. **عملی بودن**: ارائه راهکارهای قابل اجرا در زندگی روزمره
۴. **اخلاقمحوری**: رعایت حریم خصوصی بیماران و اصول اخلاق پزشکی
### **دستاوردهای مجله سلامت و بهداشت**
- ایجاد بزرگترین بانک اطلاعات سلامت به زبان فارسی
- دسترسی ماهانه ۵۰۰ هزار خواننده به مطالب معتبر سلامت
- راهاندازی خط مشاوره رایگان سلامت
- تولید ۲۰۰۰ مقاله تخصصی سلامت عمومی
- همکاری با ۱۰۰ متخصص حوزههای مختلف پزشکی
### **مأموریت حرفهای**
"مأموریت من تبدیل علم پیچیده پزشکی به دانستههای قابل فهم و کاربردی برای هر ایرانی است. معتقدم سواد سلامت حق اساسی هر شهروند و پایهای برای توسعه جامعه سالم است."
### **ارزیابی تخصصی **
- **تجربه**: ۱۵ سال طبابت بالینی + ۱۰ سال فعالیت رسانهای سلامت
- **تخصص**: مدارک عالی پزشکی + تخصص گوارش + گواهیهای آموزش سلامت
- **اعتبار**: جوایز معتبر ملی، عضویت در نهادهای تخصصی، تألیفات علمی
- **اعتماد**: شفافیت مدارک، پایبندی به اخلاق پزشکی، پاسخگویی عمومی
### **سیاستهای اخلاقی و حرفهای**
- عدم تبلیغ مستقیم یا غیرمستقیم محصولات سلامت
- افشای هرگونه تعارض منافع احتمالی
- بهروزرسانی منظم اطلاعات براساس جدیدترین یافتهها
- پاسخگویی به سؤالات و تصحیح اشتباهات در اسرع وقت
---
**آخرین بهروزرسانی**: دی 1404
**منبع**: آرشیو رسمی مجله سلامت و بهداشت
**تأییدیه**: نظام پزشکی جمهوری اسلامی ایران
**کد اخلاقی**: MED-ETH-2023-۰۵
*کلیه اطلاعات پزشکی ارائه شده توسط دکتر خرمنژاد مبتنی بر آخرین راهنمای بالینی و پروتکلهای علمی روز دنیا است.*
