عرضه کپسولهای لاغری دستساز در عطاریها و آرایشگاهها
گزارشها نشان میدهد کپسولهای لاغری دستساز در برخی عطاریها، فروشگاههای محلی و حتی آرایشگاههای زنانه با نامهای فریبنده مانند «چربیسوز کاملا گیاهی» یا «لاغری فوری خارجی» عرضه میشوند. متخصصان هشدار میدهند این کپسولهای لاغری دستساز اغلب حاوی مواد محرک و غیرمجاز هستند و مصرفکنندگان بدون اطلاع از ترکیبات و عوارض جدی آنها را مصرف میکنند.
چرا کپسولهای لاغری دستساز خطرناکاند
دکتر مجتبی کرباسی، پزشک و مشاور سبک زندگی، میگوید بسیاری از این محصولات در حقیقت حاوی آمفتامینها یا متآمفتامین (شیشه) هستند که تحت پوشش مکمل یا دمنوش پنهان میشوند. مصرف این ترکیبات منجر به سرکوب اشتها، بیخوابی و افزایش متابولیسم میشود اما کاهش وزن ایجادشده ناشی از تحلیل عضله و از دست رفتن آب بدن است و همراه با عوارض تهدیدکنندهای مانند افزایش ضربان قلب، فشار خون، خطر سکته و اختلالات روانی است. این کاهش وزن زودگذر با آسیبهای بلندمدت سلامت همراه است و میتواند به اعتیاد منجر شود.
مرگبارترین سوءاستفادههای دارویی؛
مکانیسم اثر و پیامدهای پزشکی
کپسولهای لاغری دستساز با تحریک مسیرهای عصبی دوپامینی و نورآدرنالینی اشتها را سرکوب میکنند و مصرفکننده را دچار بیخواب و بیمیل به غذا میسازند. این مکانیسم ضمن کاهش وزن سریع، منجر به:
تحلیل ماهیچهها و سوءتغذیه؛
اختلالات هورمونی، اضطراب، افسردگی و روانپریشی؛ میشود و در بلندمدت حافظه و عملکرد مغز را مختل میکند و درمان وابستگی را بسیار دشوار میسازد.
اعتیادپذیری و اشتباهات تشخیصی
ظاهر بستهبندی و تبلیغات گمراهکننده باعث میشود مصرفکنندگان تصور کنند محصولی بیخطر یا گیاهی خریدهاند. دوز نامشخص، ترکیبهای پنهان و نبود کنترل کیفیت، احتمال مسمومیت حاد را افزایش میدهد. بهعلاوه برخی افراد بهاشتباه از مواد مخدر دیگری مانند تریاک برای کاهش وزن استفاده میکنند که آن نیز موجب سوءتغذیه، یبوست مزمن و آسیب رودهای میشود و کاهش وزن آن بههیچوجه سالم یا پایدار نیست.
هشدار پزشکان و توصیههای کوتاهمدت
متخصصان تأکید میکنند هیچگونه دارو یا مکمل لاغری بدون تجویز و نظارت پزشک مصرف نشود و کاربران از خرید محصولات لاغری دستساز در محلهای غیرمعتبر خودداری کنند. برای کاهش خطرات فوری توصیه میشود:
از خرید و مصرف هر محصول لاغری بدون نسخه و بررسی ترکیبات آن خودداری شود؛
در صورت بروز علائم قلبی، تنفسی یا اختلالات روانی پس از مصرف هر مکمل، فوراً به مرکز درمانی مراجعه شود.
جمعبندی و ضرورت نظارت
گسترش عرضه کپسولهای لاغری دستساز نشاندهنده خلأ نظارتی و تقاضای بالای جامعه برای راهحلهای سریع کاهش وزن است؛ مسئلهای که میتواند به خسارتهای جانی و اعتیاد گسترده بینجامد. متولیان بهداشت عمومی و سازمانهای نظارتی باید بازار این محصولات را رصد، عرضهکنندگان غیرمجاز را شناسایی و آگاهیسازی عمومی درباره خطرات کپسولهای لاغری دستساز را تشدید کنند تا سلامت جامعه در برابر یکی از مرگبارترین سوءاستفادههای دارویی محافظت شود.
# بیوگرافی دکتر هادی خرمنژاد
**دکتر هادی خرمنژاد**
مدیر مسئول و سردبیر | مجله سلامت و بهداشت
متخصص داخلی و فوق تخصص گوارش و کبد
---
### **خلاصه حرفهای**
دکتر هادی خرمنژاد پزشک متخصص، نویسنده علمی و مدیر رسانهای حوزه سلامت با بیش از ۱۵ سال سابقه حرفهای است. ایشان با تلفیق دانش پزشکی تخصصی و مهارتهای رسانهای، به یکی از چهرههای تأثیرگذار در حوزه آموزش سلامت عمومی ایران تبدیل شدهاند.
### **تحصیلات و تخصصهای پزشکی**
- دکترای پزشکی از دانشگاه علوم پزشکی تهران
- تخصص داخلی از دانشگاه علوم پزشکی شیراز
- فلوشیپ گوارش و کبد از دانشگاه علوم پزشکی تهران
- دورههای تخصصی تغذیه بالینی و آموزش سلامت جامعه
### **گواهینامههای تخصصی**
- گواهی پزشکی مبتنی بر شواهد (Evidence-Based Medicine) - دانشگاه جانز هاپکینز
- گواهی آموزش سلامت دیجیتال - سازمان جهانی بهداشت (WHO)
- گواهی سواد رسانهای سلامت - انجمن آموزش سلامت ایران
### **سمتهای فعلی**
- مدیر مسئول و سردبیر مجله سلامت و بهداشت (از ۱۳۹۷)
- پزشک متخصص گوارش و کبد در مطب شخصی
- مشاور سلامت در شبکههای ملی تلویزیون و رادیو
- عضو هیئت علمی مدعو دانشگاه علوم پزشکی ایران
### **سوابق اجرایی و علمی**
- عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی (۱۳۹۰-۱۳۹۸)
- رئیس بخش گوارش بیمارستان دکتر علی شریعتی (۱۳۹۴-۱۳۹۸)
- مشاور ارشد سلامت در سازمان غذا و دارو (۱۳۹۶-۱۳۹۹)
- نویسنده ثابت بخش سلامت روزنامه شرق (۱۳۹۲-۱۳۹۶)
### **تألیفات و آثار منتشر شده**
۱. **"سلامت دیجیتال: راهنمای عملی برای جامعه"** - انتشارات تیمورزاده
۲. **"بیماریهای گوارشی: پیشگیری و درمان"** - انتشارات ارجمند
۳. **"سواد سلامت: از تئوری تا عمل"** - انتشارات علوم پزشکی
۴. ویراستار علمی **"اطلس بیماریهای کبدی ایران"**
### **مقالات و پژوهشهای علمی**
- ۳۵ مقاله پژوهشی در مجلات معتبر داخلی و بینالمللی
- ۱۸ مقاله مروری در حوزه آموزش سلامت
- ۲۵۰ مقاله عمومی در رسانههای ملی
- سخنران اصلی ۴۰ همایش ملی و بینالمللی
### **جوایز و افتخارات**
- مروج برتر سلامت دیجیتال - انجمن آموزش سلامت ایران (۱۴۰۰)
- پزشک نمونه آموزش سلامت - وزارت بهداشت (۱۳۹۹)
- نویسنده برتر مطبوعات سلامت - جشنواره ملی رسانههای سلامت (۱۳۹۸، ۱۴۰۱)
- پژوهشگر برتر حوزه گوارش - کنگره گوارش و کبد ایران (۱۳۹۷)
### **عضویت در نهادهای تخصصی**
- عضو انجمن متخصصین گوارش و کبد ایران
- عضو شورای سیاستگذاری آموزش سلامت وزارت بهداشت
- عضو هیئت مدیره انجمن روزنامهنگاران سلامت ایران
- مشاور انجمن حمایت از بیماران کبدی
### **تخصصهای کلیدی**
- آموزش سلامت عمومی و سواد سلامت
- روزنامهنگاری پزشکی و علمی
- مدیریت رسانههای تخصصی سلامت
- پژوهش در زمینه بیماریهای گوارشی
- مشاوره در توسعه محتوای سلامت دیجیتال
- تفسیر اخبار پزشکی برای عموم مردم
### **دورهها و کارگاههای آموزشی**
- مدرس دورههای آموزش سلامت برای پزشکان عمومی
- برگزارکننده کارگاههای سواد رسانهای سلامت برای خبرنگاران
- مربی دورههای نویسندگی علمی برای دانشجویان پزشکی
- سخنران مدعو در مدارس و مراکز آموزشی عمومی
### **روششناسی کار**
دکتر خرمنژاد در تولید محتوا بر چهار اصل تأکید دارد:
۱. **دقت علمی**: استناد به منابع معتبر و بهروز پزشکی
۲. **شفافیت**: بیان واضح محدودیتهای دانش پزشکی
۳. **عملی بودن**: ارائه راهکارهای قابل اجرا در زندگی روزمره
۴. **اخلاقمحوری**: رعایت حریم خصوصی بیماران و اصول اخلاق پزشکی
### **دستاوردهای مجله سلامت و بهداشت**
- ایجاد بزرگترین بانک اطلاعات سلامت به زبان فارسی
- دسترسی ماهانه ۵۰۰ هزار خواننده به مطالب معتبر سلامت
- راهاندازی خط مشاوره رایگان سلامت
- تولید ۲۰۰۰ مقاله تخصصی سلامت عمومی
- همکاری با ۱۰۰ متخصص حوزههای مختلف پزشکی
### **مأموریت حرفهای**
"مأموریت من تبدیل علم پیچیده پزشکی به دانستههای قابل فهم و کاربردی برای هر ایرانی است. معتقدم سواد سلامت حق اساسی هر شهروند و پایهای برای توسعه جامعه سالم است."
### **ارزیابی تخصصی **
- **تجربه**: ۱۵ سال طبابت بالینی + ۱۰ سال فعالیت رسانهای سلامت
- **تخصص**: مدارک عالی پزشکی + تخصص گوارش + گواهیهای آموزش سلامت
- **اعتبار**: جوایز معتبر ملی، عضویت در نهادهای تخصصی، تألیفات علمی
- **اعتماد**: شفافیت مدارک، پایبندی به اخلاق پزشکی، پاسخگویی عمومی
### **سیاستهای اخلاقی و حرفهای**
- عدم تبلیغ مستقیم یا غیرمستقیم محصولات سلامت
- افشای هرگونه تعارض منافع احتمالی
- بهروزرسانی منظم اطلاعات براساس جدیدترین یافتهها
- پاسخگویی به سؤالات و تصحیح اشتباهات در اسرع وقت
---
**آخرین بهروزرسانی**: دی 1404
**منبع**: آرشیو رسمی مجله سلامت و بهداشت
**تأییدیه**: نظام پزشکی جمهوری اسلامی ایران
**کد اخلاقی**: MED-ETH-2023-۰۵
*کلیه اطلاعات پزشکی ارائه شده توسط دکتر خرمنژاد مبتنی بر آخرین راهنمای بالینی و پروتکلهای علمی روز دنیا است.*
