خشکی دهان مشکلی شایع اما آزاردهنده است که میتواند صحبت کردن، بلع غذا و حتی خواب راحت را مختل کند. متخصصان معتقدند با رعایت چند راهکار ساده و در دسترس میتوان این عارضه را تا حد زیادی کاهش داد و از عوارض ناشی از آن پیشگیری کرد.
به گزارش خبرنگار ما، خشکی دهان زمانی رخ میدهد که غدد بزاقی قادر به تولید بزاق کافی نباشند. این وضعیت نه تنها باعث ناراحتی میشود، بلکه میتواند خطر پوسیدگی دندان، بیماری لثه و مشکلات گوارشی را نیز افزایش دهد. خوشبختانه راهکارهای متعددی برای کاهش این مشکل وجود دارد.
۱۰ راه ساده برای خلاص شدن از خشکی دهان
راهکارهای فوری و مؤثر برای رفع خشکی دهان
برای مقابله با خشکی دهان، نیازی به روشهای پیچیده نیست. بسیاری از این راهکارها را میتوانید به سادگی در خانه اجرا کنید:
آب کافی بنوشید: همیشه یک بطری آب در دسترس داشته باشید و در طول روز جرعهجرعه آب بنوشید. مصرف ۸ تا ۱۲ لیوان آب در روز توصیه میشود. مکیدن تکههای یخ یا یخهای بدون شکر نیز میتواند موقتاً خشکی دهان را برطرف کند.
آدامس یا آبنبات بدون شکر بجوید: این کار غدد بزاقی را تحریک کرده و تولید بزاق را افزایش میدهد. فقط در مصرف شیرینکنندههای مصنوعی زیادهروی نکنید، چون میتواند مشکلات گوارشی ایجاد کند.
محصولات حاوی زایلیتول را امتحان کنید: زایلیتول یک شیرینکننده طبیعی است که تولید بزاق را افزایش میدهد. دهانشویهها، اسپریها و ژلهای مرطوبکننده مخصوص خشکی دهان که بدون نسخه در داروخانهها موجودند، میتوانند بسیار کمککننده باشند.
عوامل تشدیدکننده خشکی دهان را حذف کنید
برخی عادات روزمره و مواد مصرفی میتوانند خشکی دهان را تشدید کنند. برای کاهش این مشکل، بهتر است از موارد زیر پرهیز کنید:
مصرف کافئین، آبمیوههای ترش و الکل
استفاده از دهانشویههای حاوی الکل
مصرف داروهای ضدحساسیت و ضداحتقان بدون تجویز پزشک
استعمال سیگار و سایر دخانیات
تغییرات محیطی و عادات روزانه برای کاهش خشکی دهان
علاوه بر راهکارهای مستقیم، تغییر در محیط زندگی و عادات روزانه نیز تأثیر قابل توجهی در کاهش خشکی دهان دارد. استفاده از دستگاه بخور در اتاق خواب، به ویژه در فصول سرد سال که هوا خشک است، میتواند رطوبت مورد نیاز دهان و مجاری تنفسی را تأمین کند.
همچنین اگر بلع غذا برایتان دشوار شده است، غذاهای خشک را با سوپ، سس، شیر یا کره آبشده نرمتر کنید. رعایت بهداشت دهان و دندان نیز در این شرایط اهمیت مضاعفی پیدا میکند؛ پس از هر وعده غذا مسواک بزنید و اگر لثههای حساسی دارید، قبل از مسواک، مسواک را در آب گرم نرم کنید. استفاده از بالم لب ساده و بدون مواد تحریککننده نیز برای جلوگیری از ترک خوردن لبها ضروری است.
چه زمانی خشکی دهان نشانه یک بیماری جدی است؟
گاهی خشکی دهان صرفاً یک عارضه ساده نیست، بلکه میتواند نشانهای از وجود یک بیماری زمینهای باشد. دیابت، عفونتها، یائسگی، سندرم شوگرن و یا عوارض جانبی درمانهایی مانند شیمیدرمانی و پرتودرمانی از جمله عواملی هستند که میتوانند منجر به خشکی مزمن دهان شوند.
اگر خشکی دهان با وجود رعایت راهکارهای ذکر شده ادامه پیدا کرد یا با علائمی مانند اختلال در بلع، تغییر مزه دهان، سوزش زبان یا ترک گوشه لبها همراه شد، حتماً به پزشک مراجعه کنید. در برخی موارد، پزشک میتواند داروها یا روشهای تخصصی برای تحریک تولید بزاق تجویز کند.
# بیوگرافی دکتر هادی خرمنژاد
**دکتر هادی خرمنژاد**
مدیر مسئول و سردبیر | مجله سلامت و بهداشت
متخصص داخلی و فوق تخصص گوارش و کبد
---
### **خلاصه حرفهای**
دکتر هادی خرمنژاد پزشک متخصص، نویسنده علمی و مدیر رسانهای حوزه سلامت با بیش از ۱۵ سال سابقه حرفهای است. ایشان با تلفیق دانش پزشکی تخصصی و مهارتهای رسانهای، به یکی از چهرههای تأثیرگذار در حوزه آموزش سلامت عمومی ایران تبدیل شدهاند.
### **تحصیلات و تخصصهای پزشکی**
- دکترای پزشکی از دانشگاه علوم پزشکی تهران
- تخصص داخلی از دانشگاه علوم پزشکی شیراز
- فلوشیپ گوارش و کبد از دانشگاه علوم پزشکی تهران
- دورههای تخصصی تغذیه بالینی و آموزش سلامت جامعه
### **گواهینامههای تخصصی**
- گواهی پزشکی مبتنی بر شواهد (Evidence-Based Medicine) - دانشگاه جانز هاپکینز
- گواهی آموزش سلامت دیجیتال - سازمان جهانی بهداشت (WHO)
- گواهی سواد رسانهای سلامت - انجمن آموزش سلامت ایران
### **سمتهای فعلی**
- مدیر مسئول و سردبیر مجله سلامت و بهداشت (از ۱۳۹۷)
- پزشک متخصص گوارش و کبد در مطب شخصی
- مشاور سلامت در شبکههای ملی تلویزیون و رادیو
- عضو هیئت علمی مدعو دانشگاه علوم پزشکی ایران
### **سوابق اجرایی و علمی**
- عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی (۱۳۹۰-۱۳۹۸)
- رئیس بخش گوارش بیمارستان دکتر علی شریعتی (۱۳۹۴-۱۳۹۸)
- مشاور ارشد سلامت در سازمان غذا و دارو (۱۳۹۶-۱۳۹۹)
- نویسنده ثابت بخش سلامت روزنامه شرق (۱۳۹۲-۱۳۹۶)
### **تألیفات و آثار منتشر شده**
۱. **"سلامت دیجیتال: راهنمای عملی برای جامعه"** - انتشارات تیمورزاده
۲. **"بیماریهای گوارشی: پیشگیری و درمان"** - انتشارات ارجمند
۳. **"سواد سلامت: از تئوری تا عمل"** - انتشارات علوم پزشکی
۴. ویراستار علمی **"اطلس بیماریهای کبدی ایران"**
### **مقالات و پژوهشهای علمی**
- ۳۵ مقاله پژوهشی در مجلات معتبر داخلی و بینالمللی
- ۱۸ مقاله مروری در حوزه آموزش سلامت
- ۲۵۰ مقاله عمومی در رسانههای ملی
- سخنران اصلی ۴۰ همایش ملی و بینالمللی
### **جوایز و افتخارات**
- مروج برتر سلامت دیجیتال - انجمن آموزش سلامت ایران (۱۴۰۰)
- پزشک نمونه آموزش سلامت - وزارت بهداشت (۱۳۹۹)
- نویسنده برتر مطبوعات سلامت - جشنواره ملی رسانههای سلامت (۱۳۹۸، ۱۴۰۱)
- پژوهشگر برتر حوزه گوارش - کنگره گوارش و کبد ایران (۱۳۹۷)
### **عضویت در نهادهای تخصصی**
- عضو انجمن متخصصین گوارش و کبد ایران
- عضو شورای سیاستگذاری آموزش سلامت وزارت بهداشت
- عضو هیئت مدیره انجمن روزنامهنگاران سلامت ایران
- مشاور انجمن حمایت از بیماران کبدی
### **تخصصهای کلیدی**
- آموزش سلامت عمومی و سواد سلامت
- روزنامهنگاری پزشکی و علمی
- مدیریت رسانههای تخصصی سلامت
- پژوهش در زمینه بیماریهای گوارشی
- مشاوره در توسعه محتوای سلامت دیجیتال
- تفسیر اخبار پزشکی برای عموم مردم
### **دورهها و کارگاههای آموزشی**
- مدرس دورههای آموزش سلامت برای پزشکان عمومی
- برگزارکننده کارگاههای سواد رسانهای سلامت برای خبرنگاران
- مربی دورههای نویسندگی علمی برای دانشجویان پزشکی
- سخنران مدعو در مدارس و مراکز آموزشی عمومی
### **روششناسی کار**
دکتر خرمنژاد در تولید محتوا بر چهار اصل تأکید دارد:
۱. **دقت علمی**: استناد به منابع معتبر و بهروز پزشکی
۲. **شفافیت**: بیان واضح محدودیتهای دانش پزشکی
۳. **عملی بودن**: ارائه راهکارهای قابل اجرا در زندگی روزمره
۴. **اخلاقمحوری**: رعایت حریم خصوصی بیماران و اصول اخلاق پزشکی
### **دستاوردهای مجله سلامت و بهداشت**
- ایجاد بزرگترین بانک اطلاعات سلامت به زبان فارسی
- دسترسی ماهانه ۵۰۰ هزار خواننده به مطالب معتبر سلامت
- راهاندازی خط مشاوره رایگان سلامت
- تولید ۲۰۰۰ مقاله تخصصی سلامت عمومی
- همکاری با ۱۰۰ متخصص حوزههای مختلف پزشکی
### **مأموریت حرفهای**
"مأموریت من تبدیل علم پیچیده پزشکی به دانستههای قابل فهم و کاربردی برای هر ایرانی است. معتقدم سواد سلامت حق اساسی هر شهروند و پایهای برای توسعه جامعه سالم است."
### **ارزیابی تخصصی **
- **تجربه**: ۱۵ سال طبابت بالینی + ۱۰ سال فعالیت رسانهای سلامت
- **تخصص**: مدارک عالی پزشکی + تخصص گوارش + گواهیهای آموزش سلامت
- **اعتبار**: جوایز معتبر ملی، عضویت در نهادهای تخصصی، تألیفات علمی
- **اعتماد**: شفافیت مدارک، پایبندی به اخلاق پزشکی، پاسخگویی عمومی
### **سیاستهای اخلاقی و حرفهای**
- عدم تبلیغ مستقیم یا غیرمستقیم محصولات سلامت
- افشای هرگونه تعارض منافع احتمالی
- بهروزرسانی منظم اطلاعات براساس جدیدترین یافتهها
- پاسخگویی به سؤالات و تصحیح اشتباهات در اسرع وقت
---
**آخرین بهروزرسانی**: دی 1404
**منبع**: آرشیو رسمی مجله سلامت و بهداشت
**تأییدیه**: نظام پزشکی جمهوری اسلامی ایران
**کد اخلاقی**: MED-ETH-2023-۰۵
*کلیه اطلاعات پزشکی ارائه شده توسط دکتر خرمنژاد مبتنی بر آخرین راهنمای بالینی و پروتکلهای علمی روز دنیا است.*
